{"id":463,"date":"2022-12-29T13:13:02","date_gmt":"2022-12-29T12:13:02","guid":{"rendered":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/?p=463"},"modified":"2022-12-29T13:13:02","modified_gmt":"2022-12-29T12:13:02","slug":"brak-prawa-odliczenia-vat-dla-podatnika-ktory-swiadomie-wskazal-fikcyjnego-dostawce-na-fakturze-ktora-sam-wystawil-w-ramach-mechanizmu-odwrotnego-obciazenia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/brak-prawa-odliczenia-vat-dla-podatnika-ktory-swiadomie-wskazal-fikcyjnego-dostawce-na-fakturze-ktora-sam-wystawil-w-ramach-mechanizmu-odwrotnego-obciazenia\/","title":{"rendered":"Brak prawa odliczenia VAT dla podatnika, kt\u00f3ry \u015bwiadomie wskaza\u0142 fikcyjnego dostawc\u0119 na fakturze, kt\u00f3r\u0105 sam wystawi\u0142 w ramach mechanizmu odwrotnego obci\u0105\u017cenia"},"content":{"rendered":"

Wyrok TSUE z 11 listopada 2021 r. (sprawa nr C-281\/20)<\/p>\n

Stan faktyczny\u00a0<\/strong><\/h3>\n

Hiszpa\u0144ska sp\u00f3\u0142ka (Sp\u00f3\u0142ka<\/strong>) zadeklarowa\u0142a, \u017ce naby\u0142a od innej sp\u00f3\u0142ki materia\u0142y przetwarzalne (z\u0142om). Jednocze\u015bnie Sp\u00f3\u0142ka wskaza\u0142a, \u017ce przedmiotowa transakcja podlega\u0142a systemowi odwrotnego obci\u0105\u017cenia i wystawi\u0142a odpowiedni\u0105 faktur\u0119. Podczas kontroli podatkowej stwierdzono, \u017ce sp\u00f3\u0142ka, kt\u00f3ra rzekomo mia\u0142a dostarczy\u0107 towar, nie dysponuje zasobami materialnymi i ludzkimi umo\u017cliwiaj\u0105cymi wykonanie powy\u017cszej transakcji. Finalnie okaza\u0142o si\u0119, \u017ce Sp\u00f3\u0142ka faktycznie otrzyma\u0142a towar, jednak dostawc\u0105 by\u0142 inny podmiot ni\u017c ten wskazany na fakturze. Faktyczny dostawca zosta\u0142 bowiem umy\u015blnie zatajony. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym, Sp\u00f3\u0142ce odm\u00f3wiono prawa odliczenia VAT wynikaj\u0105cego z\u202fprzedmiotowej transakcji. Tym samym Sp\u00f3\u0142ka zosta\u0142a zobowi\u0105zana do zap\u0142aty VAT oraz kary przewy\u017cszaj\u0105cej warto\u015b\u0107 samego VAT. Sp\u00f3\u0142ka odwo\u0142a\u0142a si\u0119 od decyzji nak\u0142adaj\u0105cej na ni\u0105 obowi\u0105zek zap\u0142aty podatku oraz kary, jednak zar\u00f3wno skarga, jak i w dalszym post\u0119powaniu \u015brodek odwo\u0142awczy, zosta\u0142y oddalone. Finalnie sprawa trafi\u0142a przed S\u0105d Najwy\u017cszy w Hiszpanii (SN<\/strong>). W trakcie procesu Sp\u00f3\u0142ka prezentowa\u0142a stanowisko, zgodnie z kt\u00f3rym przys\u0142ugiwa\u0142o jej prawo do odliczenia VAT, gdy\u017c by\u0142a rzeczywistym odbiorc\u0105 \u015bwiadczenia, towar faktycznie zosta\u0142 jej dostarczony i nie dosz\u0142o do uszczuplenia wp\u0142yw\u00f3w podatkowych pa\u0144stwa. Maj\u0105c powy\u017csze na uwadze SN zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do TSUE z\u202ftrzema pytaniami prejudycjalnymi, kt\u00f3re w uproszczeniu brzmia\u0142y:<\/p>\n

    \n
  1. Czy przepisy Dyrektywy VAT zezwalaj\u0105 na odliczenie VAT przedsi\u0119biorcom, kt\u00f3rzy podlegaj\u0105c opodatkowaniu w ramach systemu odwrotnego obci\u0105\u017cenia, wystawiaj\u0105 faktur\u0119 potwierdzaj\u0105c\u0105 transakcj\u0119 zakupu towar\u00f3w, wskazuj\u0105c w niej jednak fikcyjnego dostawc\u0119, w sytuacji gdy nie ma w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce przedsi\u0119biorca ten rzeczywi\u015bcie dokona\u0142 zakupu danego towaru, a towar ten zosta\u0142 wykorzystany do prowadzenia jego dzia\u0142alno\u015bci?<\/li>\n
  2. Czy w przypadku gdyby opisana praktyka mog\u0142a zosta\u0107 zakwalifikowana jako oszustwo, w celu odm\u00f3wienia tego odliczenia konieczne jest wykazanie istnienia korzy\u015bci podatkowej niezgodnej z celami systemu VAT?<\/li>\n
  3. Je\u017celi taki dow\u00f3d jest konieczny, czy korzy\u015b\u0107 podatkowa, kt\u00f3ra umo\u017cliwia\u0142aby odmow\u0119 odliczenia i kt\u00f3ra musi by\u0107 wykazana w konkretnym przypadku, powinna dotyczy\u0107 wy\u0142\u0105cznie samego podatnika (nabywcy towar\u00f3w), czy te\u017c istnienie tej korzy\u015bci mo\u017ce zosta\u0107 ewentualnie stwierdzone po stronie innych uczestnik\u00f3w transakcji?<\/li>\n<\/ol>\n

    W analizowanym wyroku, TSUE wskaza\u0142, \u017ce zgodnie z Dyrektyw\u0105 VAT, prawo do odliczenia uzale\u017cnione jest od spe\u0142nienia okre\u015blonych przes\u0142anek materialnych i formalnych. Do tych pierwszych nale\u017cy 1) status nabywcy towar\u00f3w lub us\u0142ug jako podatnika VAT, 2) status dostawcy jako podatnika VAT, a tak\u017ce 3) wykorzystywanie wy\u017cej wymienionych towar\u00f3w lub us\u0142ug przez nabywc\u0119 do jego w\u0142asnych opodatkowanych transakcji. Odno\u015bnie z kolei przes\u0142anek formalnych, wskazano konieczno\u015b\u0107 posiadania przez podatnika faktury sporz\u0105dzonej zgodnie z przepisami Dyrektywy VAT (zatem zawieraj\u0105cej r\u00f3wnie\u017c wskazanie stron transakcji). TSUE wskaza\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce podstawowa zasada neutralno\u015bci VAT wymaga, aby prawo do odliczenia przys\u0142ugiwa\u0142o w razie spe\u0142nienia przes\u0142anek materialnych, nawet w przypadku braku spe\u0142nienia niekt\u00f3rych przes\u0142anek formalnych. W omawianej sprawie, niespe\u0142nienie przes\u0142anki formalnej (brak wskazania na fakturze prawdziwego dostawcy), uniemo\u017cliwia jednak weryfikacj\u0119 statusu tego dostawcy jako podatnika VAT, a tym samym kontrol\u0119 drugiej przes\u0142anki materialnej. Do podatnika bowiem nale\u017cy wykazanie, na podstawie obiektywnych dowod\u00f3w, \u017ce dostawca ma status podatnika VAT (wyj\u0105tek stanowi sytuacja, w kt\u00f3rej organ podatkowy dysponuje danymi wystarczaj\u0105cymi do ustalenia czy ta przes\u0142anka materialna zosta\u0142a spe\u0142niona). Wobec tego, z uwagi na brak mo\u017cliwo\u015bci weryfikacji kompletno\u015bci przes\u0142anek materialnych, TSUE orzek\u0142 o odmowie prawa podatnika do odliczenia VAT.<\/p>\n

    Dalej TSUE uzna\u0142, \u017ce prawa do odliczenia VAT nale\u017cy odm\u00f3wi\u0107 nie tylko wtedy, gdy oszustwo zosta\u0142o pope\u0142nione przez samego podatnika, lecz r\u00f3wnie\u017c w\u00f3wczas, gdy zostanie wykazane, \u017ce podatnik, kt\u00f3remu towary lub us\u0142ugi s\u0142u\u017c\u0105ce za podstaw\u0119 prawa do odliczenia zosta\u0142y dostarczone lub wy\u015bwiadczone, wiedzia\u0142 lub powinien by\u0142 wiedzie\u0107, \u017ce poprzez nabycie tych towar\u00f3w lub us\u0142ug uczestniczy w transakcji zwi\u0105zanej z oszustwem w zakresie VAT. W swoim wyroku TSUE uzna\u0142 podatnika posiadaj\u0105cego wiedz\u0119 o uczestnictwie w transakcji zwi\u0105zanej z oszustwem VAT za bior\u0105cego udzia\u0142u w tym\u017ce oszustwie, bez wzgl\u0119du na fakt czy osi\u0105ga on korzy\u015bci z dalszej sprzeda\u017cy towar\u00f3w lub us\u0142ug.<\/p>\n

    Reasumuj\u0105c, TSUE uzna\u0142, \u017ce dla odmowy prawa do odliczenia VAT nie jest konieczne stwierdzenie utraty wp\u0142yw\u00f3w VAT. Wystarczy bowiem brak mo\u017cliwo\u015bci weryfikacji statusu dostawcy jako podatnika VAT (brak mo\u017cliwo\u015bci kontroli zaistnienia przes\u0142anki materialnej) lub wykazanie, \u017ce dostawca ten dopu\u015bci\u0142 si\u0119 albo wiedzia\u0142 lub powinien by\u0142 wiedzie\u0107, \u017ce dana transakcja zwi\u0105zana by\u0142a z oszustwem w\u202fzakresie VAT.<\/p>\n

    Komentarz\u00a0<\/strong><\/h3>\n

    Analizowany wyrok wpisuje si\u0119 w szczeg\u00f3lnie zauwa\u017can\u0105 w Polsce tendencj\u0119 uszczelniania VAT oraz przeciwdzia\u0142ania jego wy\u0142udzeniom. Z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 b\u0119dzie on stanowi\u0142 silny argument w walce fiskusa z firmanctwem.<\/p>\n

    Opisany w stanie faktycznym mechanizm m\u00f3g\u0142 zmierza\u0107 w rzeczywisto\u015bci do dokonania oszustwa podatkowego, z uwagi na brak informacji czy dostawca towar\u00f3w jest podatnikiem VAT. Aktualnie w\u202fPolsce (od listopada 2019 r.) obowi\u0105zuje system podzielonej p\u0142atno\u015bci (split payment<\/strong>), kt\u00f3ry zdaje si\u0119 by\u0107 remedium na tego typu pr\u00f3by obej\u015bcia zap\u0142aty VAT. P\u0142atno\u015b\u0107 bowiem za nabycie wymienionych w za\u0142\u0105czniku nr 15 ustawy o VAT towar\u00f3w zosta\u0142a zdywersyfikowana na p\u0142atno\u015b\u0107 kwoty netto oraz p\u0142atno\u015b\u0107 VAT, kt\u00f3re uiszczane s\u0105 na dwa odr\u0119bne rachunki bankowe. Konsekwencj\u0105 powy\u017cszego jest zapewnienie uiszczenia VAT przez nabywc\u0119 na specjalne konto VAT, z kt\u00f3rego zbywca nie mo\u017ce w dowolnym momencie tych \u015brodk\u00f3w pobra\u0107.<\/p>\n

    W zwi\u0105zku z powy\u017cszym nale\u017cy uzna\u0107, \u017ce polscy podatnicy s\u0105 chronieni przed tego typu pr\u00f3bami obej\u015bcia prawa. Poza sytuacjami, w kt\u00f3rych stosowanie split paymentu jest obowi\u0105zkowe, polscy podatnicy mog\u0105 skorzysta\u0107 ze split paymentu na zasadzie dobrowolno\u015bci. Takie dzia\u0142anie eliminuje ryzyko nie\u015bwiadomego wzi\u0119cia udzia\u0142u w oszustwie podatkowym i z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 \u015bwiadczy\u0107 b\u0119dzie o dzia\u0142aniu podatnika w dobrej wierze. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym rekomendowane jest stosowane split paymentu w odniesieniu do transakcji, w przypadku kt\u00f3rych podatnik posiada w\u0105tpliwo\u015bci co do ich zgodno\u015bci z prawem podatkowym.<\/p>\n

    Ponadto, analizowany wyrok wskazuje na rozs\u0105dne podej\u015bcie TSUE do kwestii spe\u0142nienia przes\u0142anek formalnych dla uzyskania prawa do odliczenia VAT.<\/p>\n

     <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Wyrok TSUE z 11 listopada 2021 r. (sprawa nr C-281\/20) Stan faktyczny\u00a0 Hiszpa\u0144ska sp\u00f3\u0142ka (Sp\u00f3\u0142ka) zadeklarowa\u0142a, \u017ce naby\u0142a od innej sp\u00f3\u0142ki materia\u0142y przetwarzalne (z\u0142om). Jednocze\u015bnie Sp\u00f3\u0142ka wskaza\u0142a, \u017ce przedmiotowa transakcja podlega\u0142a systemowi odwrotnego obci\u0105\u017cenia i wystawi\u0142a odpowiedni\u0105 faktur\u0119. Podczas kontroli podatkowej stwierdzono, \u017ce sp\u00f3\u0142ka, kt\u00f3ra rzekomo mia\u0142a dostarczy\u0107 towar, nie dysponuje zasobami materialnymi i ludzkimi […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[31,33],"class_list":["post-463","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-vat","tag-odliczenie-vat","tag-wyrok-tsue"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/463","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=463"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/463\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=463"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=463"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=463"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}