Gmina wnosz\u0105c niezabudowane dzia\u0142ki aportem do sp\u00f3\u0142ki maj\u0105cej status spo\u0142ecznej inicjatywy mieszkaniowej (SIM) nie dzia\u0142a w charakterze podatnika VAT \u2013 tak stwierdzi\u0142 Wojew\u00f3dzki S\u0105d Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 12 sierpnia 2025 r. sygn. I SA\/Rz 223\/25.<\/p>\n
Gmina planowa\u0142a wniesienie nieruchomo\u015bci (dzia\u0142ek) w formie aportu do sp\u00f3\u0142ki z o.o. maj\u0105cej status spo\u0142ecznej inicjatywy mieszkaniowej (SIM) w zwi\u0105zku z planowan\u0105 inwestycj\u0105 budowy mieszka\u0144 i\u00a0dom\u00f3w. W ocenie gminy dzia\u0142ania te stanowi\u0107 mia\u0142y realizacj\u0119 jej zada\u0144 w\u0142asnych zwi\u0105zanych z\u00a0zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n
W momencie planowanego wniesienia dzia\u0142ki nie by\u0142y zabudowane, nie posiada\u0142y wydanej decyzji WZ i\u00a0nie by\u0142y obj\u0119te miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jedynymi obecnymi na dzia\u0142kach elementami infrastruktury by\u0142y instalacje wodoci\u0105gowe i kanalizacyjne.<\/p>\n
Gmina wyst\u0105pi\u0142a do Dyrektora KIS o wydanie interpretacji indywidualnej potwierdzaj\u0105cej jej stanowisko, \u017ce w zakresie planowanych czynno\u015bci nie b\u0119dzie podatnikiem VAT (jako organ w\u0142adzy publicznej realizuj\u0105cy zadania w\u0142asne), a wniesienie dzia\u0142ek aportem do SIM b\u0119dzie korzysta\u0142o ze zwolnienia VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 i 9 ustawy o VAT.<\/p>\n
Dyrektor KIS uzna\u0142 stanowisko gminy w ca\u0142o\u015bci za nieprawid\u0142owe. Organ wskaza\u0142, \u017ce gmina jest podatnikiem VAT, bowiem podj\u0119te przez ni\u0105 dzia\u0142ania maj\u0105 charakter dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, a jako \u017ce s\u0105 wykonywane w ramach zawartych um\u00f3w cywilnoprawnych gmina nie podlega wy\u0142\u0105czeniu z\u00a0opodatkowania. Dyrektor KIS podkre\u015bli\u0142, \u017ce w przypadku wniesienia aportu do sp\u00f3\u0142ki, gmina nie realizuje zada\u0144 w\u0142asnych, ale dzia\u0142a jak ka\u017cdy inny podmiot gospodarczy.<\/p>\n
Co wi\u0119cej, organ podatkowy wskaza\u0142, \u017ce obecno\u015b\u0107 na dzia\u0142kach obiekt\u00f3w liniowych sieci wodoci\u0105gowej i kanalizacyjnej \u015bwiadczy o faktycznym zabudowaniu gruntu. W konsekwencji jego wniesienie w formie aportu do sp\u00f3\u0142ki nie b\u0119dzie korzysta\u0142o ze zwolnienia z VAT.<\/p>\n
Interpretacja zosta\u0142a zaskar\u017cona przez gmin\u0119, na skutek czego sprawa trafi\u0142a na wokand\u0119 WSA w\u00a0Rzeszowie. S\u0105d nie podzieli\u0142 stanowiska Dyrektora KIS i uchyli\u0142 zaskar\u017con\u0105 interpretacj\u0119.<\/p>\n
Wojew\u00f3dzki S\u0105d Administracyjny podkre\u015bli\u0142, \u017ce gmina nie b\u0119dzie wyst\u0119powa\u0142a jako podatnik VAT, je\u015bli ca\u0142o\u015b\u0107 podj\u0119tych i zamierzonych przez ni\u0105 dzia\u0142a\u0144 s\u0142u\u017cy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych mieszka\u0144c\u00f3w gminy. W ocenie s\u0105du w tej sprawie warunek ten jest spe\u0142niony, czyli gmina realizowa\u0142a zadania w\u0142asne, co wy\u0142\u0105cza j\u0105 z systemu VAT.<\/p>\n
W konsekwencji uznania braku statusu podatnika VAT po stronie gminy, rozstrzygni\u0119cie kwestii obj\u0119cia czynno\u015bci zwolnieniem z VAT sta\u0142o si\u0119 bezprzedmiotowe. Mimo to s\u0105d zauwa\u017cy\u0142, \u017ce argumentacja organ\u00f3w podatkowych dotycz\u0105ca uzbrojenia grunt\u00f3w by\u0142a b\u0142\u0119dna \u2013 wyposa\u017cenie dzia\u0142ek w instalacje przemys\u0142owe nie oznacza jeszcze, \u017ce grunt jest zabudowany.<\/p>\n
Kolejny raz s\u0105d administracyjny stan\u0105\u0142 po stronie samorz\u0105d\u00f3w. WSA uzna\u0142, \u017ce gminy nie powinny p\u0142aci\u0107 VAT, gdy wnosz\u0105 nieruchomo\u015bci aportem do sp\u00f3\u0142ek komunalnych zajmuj\u0105cych si\u0119 budownictwem spo\u0142ecznym, gdy\u017c nie dzia\u0142aj\u0105 tutaj jako podatnicy VAT, ale jako organy w\u0142adzy. W ostatnich miesi\u0105cach mo\u017cna dostrzec wyra\u017any trend \u2013 linia orzecznicza s\u0105d\u00f3w staje si\u0119 coraz bardziej przychylna jednostkom samorz\u0105du terytorialnego. Problem w tym, \u017ce mimo takich wyrok\u00f3w organy interpretacyjne nie zmieniaj\u0105 swojego stanowiska i konsekwentnie wymagaj\u0105 od jednostek samorz\u0105du terytorialnego opodatkowania aport\u00f3w, a to generuje realne koszty: gdy gmina wnosi do SIM nieruchomo\u015b\u0107, kt\u00f3ra nie korzysta ze zwolnienia od VAT, sp\u00f3\u0142ka, kt\u00f3ra j\u0105 otrzymuje, nie ma mo\u017cliwo\u015bci odliczenia VAT nale\u017cnego \u2013 bo nie prowadzi sprzeda\u017cy opodatkowanej. W efekcie koszt inwestycji, kt\u00f3rej celem jest zaspokajanie podstawowych potrzeb mieszka\u0144c\u00f3w gminy, zwi\u0119ksza si\u0119 o VAT, a Skarb Pa\u0144stwa zarabia na pomocy najubo\u017cszym.<\/p>\n