Wyrok Trybuna\u0142u Konstytucyjnego z dnia 9 lipca 2025 r. (SK 64\/20) to nie tylko orzeczenie, kt\u00f3re rozstrzyga konkretn\u0105 spraw\u0119 dotycz\u0105c\u0105 du\u017cej grupy podatnik\u00f3w. Trybuna\u0142 po raz kolejny w tym roku obna\u017ca problemy systemowe w tworzeniu i stosowaniu prawa podatkowego w Polsce. TK uzna\u0142, \u017ce uzale\u017cnienie skorzystania z ulgi meldunkowej od z\u0142o\u017cenia o\u015bwiadczenia o zameldowaniu narusza Konstytucj\u0119. Warto pozna\u0107 powody takiego rozstrzygni\u0119cia, gdy\u017c ustalenia Trybuna\u0142u mog\u0105 mie\u0107 zastosowanie w wielu sprawach podatkowych i s\u0105dowoadministracyjnych.<\/p>\n
Problem dotyczy\u0142 warunku uzale\u017cniaj\u0105cego skorzystanie przez podatnika ze zwolnienia z podatku dochodowego od os\u00f3b fizycznych od przychodu ze zbycia lokalu, w kt\u00f3rym podatnik by\u0142 zameldowany przez 12 miesi\u0119cy. Tym warunkiem by\u0142o z\u0142o\u017cenie przez podatnika we w\u0142a\u015bciwym urz\u0119dzie skarbowym, w okre\u015blonym terminie, o\u015bwiadczenia o zameldowaniu w tym lokalu.<\/p>\n
Wielu podatnik\u00f3w nie z\u0142o\u017cy\u0142o takiego o\u015bwiadczenia, przez co organy podatkowe zakwestionowa\u0142y im prawo do skorzystania z ulgi. Szereg spraw trafi\u0142o nast\u0119pnie do s\u0105d\u00f3w administracyjnych. S\u0105dy te nie zdo\u0142a\u0142y wypracowa\u0107 w miar\u0119 jednolitego podej\u015bcia do tych spraw.<\/p>\n
Trybuna\u0142 wskaza\u0142 na trzy konkurencyjne linie orzecznicze Naczelnego S\u0105du Administracyjnego dotycz\u0105ce ulgi meldunkowej.<\/p>\n
Wed\u0142ug najbardziej formalistycznego podej\u015bcia NSA \u2013 z\u0142o\u017cenie przez podatnika o\u015bwiadczenia jest koniecznym warunkiem zastosowania ulgi meldunkowej. Druga linia orzecznicza NSA, bardziej elastyczna, wskazywa\u0142a, \u017ce do zastosowania ulgi meldunkowej wystarczaj\u0105ce jest, gdy podatnik wyrazi w jakiejkolwiek formie zamiar skorzystania z tej ulgi. Natomiast wed\u0142ug trzeciej grupy orzecze\u0144 NSA, w sytuacji braku w\u0105tpliwo\u015bci do spe\u0142nienia przez podatnika warunku zameldowania, samo niez\u0142o\u017cenie przez podatnika o\u015bwiadczenia nie mo\u017ce pozbawia\u0107 go prawa do ulgi meldunkowej, poniewa\u017c wym\u00f3g z\u0142o\u017cenia owego o\u015bwiadczenia jest niezgodny z zasad\u0105 proporcjonalno\u015bci wyra\u017con\u0105 w Konstytucji.<\/p>\n
Jak oceni\u0142 TK, ten roz\u0142am w orzecznictwie s\u0105d\u00f3w administracyjnych dowodzi, \u017ce przepisy by\u0142y niejasne, nieprecyzyjne i nie spe\u0142nia\u0142y konstytucyjnych standard\u00f3w poprawnej legislacji. By\u0142y nieprecyzyjne w stopniu kwalifikowanym. W efekcie podatnicy byli traktowani nier\u00f3wno \u2013 mimo identycznego stanu faktycznego.<\/p>\n
Pomimo tego, wed\u0142ug mojej wiedzy, \u017caden z s\u0105d\u00f3w administracyjnych nie skierowa\u0142 pytania prawnego do TK. Nie podj\u0119to tak\u017ce uchwa\u0142y NSA wyja\u015bniaj\u0105cej sporne przepisy.<\/p>\n
Trybuna\u0142 Konstytucyjny uzna\u0142 te\u017c, \u017ce zwolnienia podatkowe nie powinny stawa\u0107 si\u0119 swoist\u0105 pu\u0142apk\u0105 dla podatnika. W szczeg\u00f3lno\u015bci dotyczy to sytuacji, gdy mamy do czynienia ze zwolnieniami maj\u0105cymi na celu wsparcie obywateli w realizacji potrzeb mieszkaniowych. Wprowadzenie takich zwolnie\u0144 stanowi jedn\u0105 z form realizacji art. 75 ust. 1 Konstytucji, zgodnie z kt\u00f3rym w\u0142adze publiczne prowadz\u0105 polityk\u0119 sprzyjaj\u0105c\u0105 zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych obywateli.<\/p>\n
Ustawodawca nie zapewni\u0142 podatnikom realnej mo\u017cliwo\u015bci skorzystania ze zwolnienia, jakim by\u0142a ulga meldunkowa. Niska jako\u015b\u0107 legislacyjna kwestionowanej regulacji (wielokrotne zmiany zasad opodatkowania, brak wzoru o\u015bwiadczenia, niejasna dla przeci\u0119tnego adresata tre\u015b\u0107 norm prawnych, wyra\u017conych w przepisach przej\u015bciowych przez odes\u0142ania do przepis\u00f3w ju\u017c nieobowi\u0105zuj\u0105cych, wielokrotne zmiany terminu do z\u0142o\u017cenia o\u015bwiadczenia, na mocy rozporz\u0105dzenia, innym razem na mocy ustawy) przyczyni\u0142y si\u0119 do powstania stanu niepewno\u015bci w\u015br\u00f3d podatnik\u00f3w. Kumulacja tych wszystkich element\u00f3w doprowadzi\u0142a do stworzenia pu\u0142apki normatywnej.<\/p>\n
Ulga meldunkowa sta\u0142a si\u0119 wi\u0119c instytucj\u0105 pozorn\u0105, gdy\u017c dzia\u0142aj\u0105cy w zaufaniu do pa\u0144stwa i stanowionego przez nie prawa podatnicy nie byli w stanie jednoznacznie ustali\u0107, a nast\u0119pnie prawid\u0142owo zrealizowa\u0107 ci\u0105\u017c\u0105cego na nich obowi\u0105zku o charakterze wy\u0142\u0105cznie formalnym.<\/p>\n
Wyrok TK kolejny raz przypomina, \u017ce prawo podatkowe \u2013 jako szczeg\u00f3lnie dolegliwe \u2013 musi spe\u0142nia\u0107 wysokie standardy legislacyjne.<\/p>\n
Orzeczenie Trybuna\u0142u otwiera drog\u0119 do wznowienia post\u0119powa\u0144 podatkowych zako\u0144czonych decyzjami opartymi na niekonstytucyjnych przepisach. Mo\u017ce doprowadzi\u0107 te\u017c do uchylenia orzecze\u0144 s\u0105d\u00f3w administracyjnych, kt\u00f3re odm\u00f3wi\u0142y ulgi wy\u0142\u0105cznie z powodu braku o\u015bwiadczenia. W rezultacie podatnicy mog\u0105 uzyska\u0107 zwrot nienale\u017cnie zap\u0142aconego podatku, je\u017celi spe\u0142nili warunek zameldowania, ale nie z\u0142o\u017cyli o\u015bwiadczenia.<\/p>\n
Ministerstwo Finans\u00f3w szacowa\u0142o w odpowiedzi na interpelacj\u0119, \u017ce problem dotyczy ok. 18,6 tys. podatnik\u00f3w. Dla nich wyrok TK mo\u017ce oznacza\u0107 realn\u0105 (podatkow\u0105) ulg\u0119 \u2013 dos\u0142ownie i w przeno\u015bni.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Wyrok Trybuna\u0142u Konstytucyjnego z dnia 9 lipca 2025 r. (SK 64\/20) to nie tylko orzeczenie, kt\u00f3re rozstrzyga konkretn\u0105 spraw\u0119 dotycz\u0105c\u0105 du\u017cej grupy podatnik\u00f3w. Trybuna\u0142 po raz kolejny w tym roku obna\u017ca problemy systemowe w tworzeniu i stosowaniu prawa podatkowego w Polsce. TK uzna\u0142, \u017ce uzale\u017cnienie skorzystania z ulgi meldunkowej od z\u0142o\u017cenia o\u015bwiadczenia o zameldowaniu narusza […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[89],"class_list":["post-1489","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pit","tag-wyrok-tk"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1489","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1489"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1489\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1489"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1489"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1489"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}