Naczelny S\u0105d Administracyjny, w wyroku z dnia 28 listopada 2023 r., o sygn. II FSK 255\/21, stwierdzi\u0142, \u017ce powi\u0105zania w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 5 ustawy o CIT \u2013 czyli m.in. mowa jest o podmiotach, na kt\u00f3re wywiera znacz\u0105cy wp\u0142yw ma\u0142\u017conek, krewny lub powinowaty do drugiego stopnia osoby fizycznej wywieraj\u0105cej znacz\u0105cy wp\u0142yw na co najmniej jeden podmiot \u2013 wyst\u0119puj\u0105ce pomi\u0119dzy udzia\u0142owcami mog\u0105 mie\u0107 wp\u0142yw na warunki dowolnego umorzenia udzia\u0142\u00f3w. Tym samym, dobrowolne umorzenie udzia\u0142\u00f3w bez wynagrodzenia mo\u017ce stanowi\u0107 zdarzenie, kt\u00f3rego warunki mog\u0142yby zosta\u0107 ustalone w wyniku powi\u0105za\u0144.<\/p>\n
Zgodnie z przedstawionym stanem faktycznym Sp\u00f3\u0142ka prowadzi\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107, kt\u00f3ra w g\u0142\u00f3wnej mierze mia\u0142a na celu wspieranie dzia\u0142alno\u015bci rolniczej, prowadzonej przez wsp\u00f3lnik\u00f3w w ich indywidualnych gospodarstwach rolnych. W momencie sk\u0142adania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, udzia\u0142owcami Sp\u00f3\u0142ki by\u0142o pi\u0119ciu wsp\u00f3lnik\u00f3w, a ka\u017cdy z nich posiada\u0142 po 40 nieuprzywilejowanych udzia\u0142\u00f3w w Sp\u00f3\u0142ce. Pomi\u0119dzy czterema z pi\u0119ciu udzia\u0142owc\u00f3w wyst\u0119powa\u0142o pokrewie\u0144stwo lub powinowactwo do drugiego stopnia, natomiast prezesem zarz\u0105du Sp\u00f3\u0142ki by\u0142a ma\u0142\u017conka jednego z udzia\u0142owc\u00f3w. Trzech z pi\u0119ciu udzia\u0142owc\u00f3w, w tym m\u0105\u017c prezes zarz\u0105du Sp\u00f3\u0142ki, zdecydowali si\u0119 o wyst\u0105pieniu ze Sp\u00f3\u0142ki w formie dobrowolnego umorzenia wszystkich udzia\u0142\u00f3w posiadanych w kapitale zak\u0142adowym.<\/p>\n
Wskazano, \u017ce wyniku powy\u017cszego powi\u0105zania decyzja wsp\u00f3lnika o braku wynagrodzenia w zwi\u0105zku z umorzeniem jego udzia\u0142\u00f3w mog\u0142a zatem nie by\u0107 wynikiem jego samodzielnej decyzji. Na powy\u017csz\u0105 decyzj\u0119 mog\u0142y wp\u0142ywa\u0107 interesy pozosta\u0142ych wsp\u00f3lnik\u00f3w Sp\u00f3\u0142ki, z kt\u00f3rymi wsp\u00f3lnik pozostaje w relacji pokrewie\u0144stwa. Jednak przede wszystkim, na t\u0119 decyzj\u0119 mog\u0142a mie\u0107 wp\u0142yw \u017cona wyst\u0119puj\u0105cego ze Sp\u00f3\u0142ki wsp\u00f3lnika, a ze wzgl\u0119du na pe\u0142nion\u0105 funkcj\u0119 reprezentuj\u0105ca bezpo\u015brednio interes Sp\u00f3\u0142ki.<\/p>\n
W ocenie s\u0105du, Sp\u00f3\u0142ka oraz wsp\u00f3lnik spe\u0142niaj\u0105 warunek pozostawania w relacjach, o kt\u00f3rych stanowi art. 11a ust. 2 pkt 3 ustawy o CIT, tj. wywierania znacz\u0105cego wp\u0142ywu w ramach pozostawania w zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skim albo wyst\u0119powania pokrewie\u0144stwa lub powinowactwa do drugiego stopnia. W okoliczno\u015bciach niniejszej sprawy, opisane relacje nale\u017cy ocenia\u0107 w spos\u00f3b ca\u0142o\u015bciowy, czyli zwi\u0105zek ma\u0142\u017ce\u0144ski jednego ze wsp\u00f3lnik\u00f3w z prezesem zarz\u0105du Sp\u00f3\u0142ki oraz zesp\u00f3\u0142 wi\u0119zi pokrewie\u0144stwa i powinowactwa wsp\u00f3lnik\u00f3w.<\/p>\n
W stanie faktycznym tej sprawy istotnym jest podkre\u015blenie, \u017ce powi\u0105zania podmiot\u00f3w nie ograniczaj\u0105 si\u0119 jedynie do relacji wsp\u00f3lnik i Sp\u00f3\u0142ka. Naczelny S\u0105d Administracyjny wskaza\u0142, \u017ce taka interpretacja pozwala\u0142aby na wymykanie si\u0119 spod regulacji relacjom pomi\u0119dzy wsp\u00f3lnikami danej sp\u00f3\u0142ki. Takie podej\u015bcie mog\u0142oby skutkowa\u0107 wykorzystywaniem tego typu relacji dla niedozwolonej optymalizacji podatkowej czy te\u017c powodowa\u0142oby wyj\u0119cie spod mechanizmu kontroli cen transferowych przesuni\u0119\u0107 maj\u0105tkowych pomi\u0119dzy wsp\u00f3lnikami.<\/p>\n
R\u00f3wnocze\u015bnie NSA wskaza\u0142, \u017ce co do zasady nienaturalne jest, aby wsp\u00f3lnik godzi\u0142 si\u0119 na dobrowolne nieodp\u0142atne zbycie udzia\u0142\u00f3w. Nieodp\u0142atnie wyzbywa si\u0119 on maj\u0105tku w postaci uprawnie\u0144 do przysz\u0142ych dywidend czy zwrotu koszt\u00f3w poniesionych na nabycie udzia\u0142\u00f3w. W wyniku takiej nieodp\u0142atnej transakcji pozostali wsp\u00f3lnicy uzyskuj\u0105 zwi\u0119kszenie swych praw korporacyjnych i maj\u0105tkowych w Sp\u00f3\u0142ce, co w konsekwencji mo\u017ce rzutowa\u0107 na organy Sp\u00f3\u0142ki oraz jej przysz\u0142\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105.<\/p>\n
Warto doda\u0107, \u017ce rozstrzygni\u0119cie NSA dotyczy tylko i wy\u0142\u0105cznie zagadnienia czy planowane umorzenie udzia\u0142\u00f3w wsp\u00f3lnika mo\u017ce stanowi\u0107 transakcj\u0119 kontrolowan\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Naczelny S\u0105d Administracyjny, w wyroku z dnia 28 listopada 2023 r., o sygn. II FSK 255\/21, stwierdzi\u0142, \u017ce powi\u0105zania w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 5 ustawy o CIT \u2013 czyli m.in. mowa jest o podmiotach, na kt\u00f3re wywiera znacz\u0105cy wp\u0142yw ma\u0142\u017conek, krewny lub powinowaty do drugiego stopnia osoby fizycznej wywieraj\u0105cej znacz\u0105cy wp\u0142yw na […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[49,15],"tags":[51,129,43],"class_list":["post-1026","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ceny-transferowe","category-cit","tag-transakcja-kontrolowana","tag-umorzenie-udzialow","tag-wyrok-nsa"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1026","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1026"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1026\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1026"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1026"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ssw.solutions\/blog\/taxpresso\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1026"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}